Tuvalet Geri Basıyor: Güvenli İlk Adımlar ve Usta Zamanı

Sifonu çektiniz ve su inmek yerine yükseldi; ya da tuvaleti kullanırken duş giderinden su çıkmaya başladı. Tuvalet geri basıyor ise ilk yapacağınız şey, yanlış bir adımla durumu büyütmemektir. Bu yazıda evde güvenle deneyebileceğiniz adımları, asla yapmamanız gerekenleri ve hangi noktada usta çağırmanın doğru olduğunu anlatıyoruz.

Önce durun: ilk iki dakika

Tuvalet geri bastığında çoğu kişinin ilk refleksi sifonu bir kez daha çekmektir. Yapmayın. Tıkalı bir klozete giden her yeni su taşma demektir.

1. Sifonu tekrar çekmeyin. Klozetteki su seviyesi düşene kadar bekleyin.
2. Ara musluğu kapatın. Klozetin arkasında ya da yanında, duvardan rezervuara giden küçük bir vana vardır. Saat yönünde çevirerek kapatın; rezervuar böylece yeniden dolup taşma riski yaratmaz.
3. Zemini koruyun. Klozetin çevresine eski havlu ya da gazete serin.
4. Ellerinizi koruyun. Lastik eldiven giyin; atık su mikrop taşır.
5. Diğer giderlere bakın. Lavaboyu çok kısa bir süre açın, duş giderine bakın. Bu, sorunun nerede olduğunu anlamanın en hızlı yoludur.

Sorun nerede? Klozette mi, ana hatta mı?

Geri basmanın iki ayrı nedeni olabilir ve çözümleri farklıdır.

Yalnız klozet tıkalıysa

• Lavabo ve duş normal akıyor.
• Klozetteki su yavaş da olsa iniyor.
• Tıkanma, birinin fazla kağıt ya da bir cisim attığı bir kullanımdan sonra başladı.

Bu durumda tıkanıklık büyük olasılıkla klozetin içinde ya da hemen arkasındaki dirsektedir. Aşağıdaki ev içi adımlar çoğu zaman işe yarar.

Birden çok gider geri basıyorsa

• Tuvaleti kullanınca duş teknesinde ya da banyo süzgecinde su yükseliyor.
• Lavabo ve mutfak gideri de yavaşladı.
• Evden ya da giderlerden kanalizasyon kokusu geliyor.
• Zemin kattaysanız, üst katlar su kullandığında sizin giderlerinizden su geliyor.

Bu tablo kanalizasyon geri tepmesidir: tıkanıklık klozette değil, evin ortak gider hattında ya da binanın ana hattındadır. Vantuz burada işe yaramaz, hatta suyu başka giderlerden taşırabilir. Hattın kanalizasyon açma yöntemleriyle açılması gerekir. Müstakil evde foseptik kullanıyorsanız kuyunun dolmuş olma ihtimalini de düşünün; bunun için foseptik ne zaman çekilir yazımıza bakabilirsiniz.

Evde güvenle deneyebileceğiniz adımlar

Yalnız klozet tıkalıysa şu yöntemleri sırayla deneyebilirsiniz.

1. Vantuz (pompa)

En etkili ev yöntemidir. Klozet için uygun olan, ağzında ikinci bir huni çıkıntısı bulunan modeldir.

• Klozette vantuzun ağzını örtecek kadar su olsun; gerekirse biraz ılık su ekleyin.
• Vantuzu deliğe tam oturtun, ilk basışı yavaş yapın (içindeki havayı çıkarmak için).
• Ardından sapı dik tutarak 10-15 kez kuvvetlice itip çekin, sonra hızla kaldırın.
• Su inmeye başladıysa ara musluğu açıp sifonu yarım çekerek deneyin.

2. Ilık su ve bulaşık deterjanı

Kağıt kaynaklı yumuşak tıkanıklıklarda işe yarayabilir. Klozete biraz sıvı bulaşık deterjanı koyun, ardından belden yüksekçe bir yerden ılık (kaynar değil) su dökün ve 15-20 dakika bekleyin. Kaynar su porselene ani ısı farkı yaşatır ve klozeti çatlatabilir.

3. Klozet spirali

Bazı evlerde bulunan elle çevrilen klozet spirali, dirsekteki tıkacı kırabilir. Klozetin sırını çizmemek için kılıflı uçlu model kullanın ve zorlamayın. Spiral ilerlemiyorsa bırakın; zorlamak klozete ya da contaya zarar verebilir.

Kesinlikle yapmayın

Ev içi tıkanıklıkta en tehlikeli hatalar kimyasallarla yapılır.

• Temizlik ürünlerini birbirine karıştırmayın. Çamaşır suyu ile tuz ruhu (ya da asitli kireç çözücüler) karışınca klor gazı çıkar. Çamaşır suyu ile amonyaklı ürünler de zehirli gaz oluşturur. Klozette bir ürün varken üstüne başkasını dökmek de karıştırmak demektir.
• Asit ya da kostik açıcıyı vantuzla birlikte kullanmayın. Vantuz bastığınızda kimyasallı su yüzünüze ve gözünüze sıçrayabilir.
• Kimyasal döktükten sonra sonuç alamazsanız bunu çağırdığınız ekibe mutlaka söyleyin; ustanın kimyasallı suyla çalışacağını bilmesi gerekir.
• Kapalı banyoda kimyasal kullanacaksanız pencereyi açın, havalandırmayı çalıştırın.
• Kanalizasyon logarını açıp içine inmeyin, başınızı sokmayın. İçerideki gazlar zehirleyicidir.

Biri kimyasal yuttuysa, gözüne ya da cildine kimyasal geldiyse ya da gaz soluduysa 114 Ulusal Zehir Danışma Merkezi'ni arayın; bilinç kaybı ya da nefes darlığı varsa doğrudan 112'yi arayın. Ayrıntılı bilgi için UZEM'in resmi sayfasına bakabilirsiniz.

Biz kimyasal açıcı kullanmanızı önermiyoruz: sonuç vermeyebilir, klozete ve boruya zarar verebilir.

Ne zaman usta çağırmalısınız?

Şu durumlardan biri varsa evde uğraşmaya devam etmeyin:

• Birden çok gider geri basıyor ya da duş giderinden su çıkıyor.
• Vantuz 2-3 denemede sonuç vermedi.
• Klozete bir cisim düştü (oyuncak, plastik kapak, telefon gibi). Vantuz cismi daha ileri itebilir.
• Tuvalet sık sık tıkanıyor, birkaç haftada bir aynı sorun tekrar ediyor.
• Zemin kattasınız ve üst katlar su kullandığında sizin giderlerinizden su geliyor.
• Kötü koku kalıcı hale geldi.

Bu durumlarda tıkanıklık genellikle klozetin arkasındaki hatta ya da bina ana hattındadır. Tuvalet tıkanıklığı açma işinde klozeti çoğu zaman sökmeden, spiral ya da robotla açıyoruz. Hat duvar ya da zemin altındaysa fayansı kırmadan çalışan robotla tıkanıklık açma yöntemini kullanıyoruz. Boru çökmüş ya da kırılmışsa kırma gerekebilir; bunu işe başlamadan söylüyoruz.

Ararken söylemeniz gerekenler

Telefonda birkaç bilgiyi baştan vermek, ekibin doğru ekipmanla gelmesini ve ücretin işe başlamadan doğru söylenmesini sağlar:

• Yalnız klozet mi tıkalı, yoksa duş, lavabo ya da mutfak gideri de mi geri basıyor?
• Müstakil ev mi, apartman mı? Apartmandaysanız kaçıncı kattasınız, komşularda da sorun var mı?
• Ev kanalizasyon şebekesine mi bağlı, yoksa foseptik kuyusu mu kullanıyor?
• Gidere kimyasal döktünüz mü, döktüyseniz hangi ürünü?
• Klozete bir cisim düştüyse ne olduğu.
• Sorun ne zamandan beri var ve daha önce de yaşandı mı?

Sürekli tıkanıyorsa sebebi bulun

Aynı tuvalet tekrar tekrar tıkanıyorsa her seferinde açmak geçici çözümdür. Hatta kalmış bir cisim, bozuk eğim ya da birikmiş tortu, kamerayla bakılmadan görülemez. Bu konuyu kameralı kanal görüntüleme yazımızda anlattık.

Tekrar etmemesi için

• Islak mendil, ped, pamuk ve kulak çubuğunu klozete atmayın; yanına kapaklı bir çöp kutusu koyun. "Klozete atılabilir" yazan mendiller de tuvalet kağıdı kadar kolay dağılmayabilir.
• Tek seferde çok kağıt atmak yerine sifonu iki kez çekin.
• Çocuklu evlerde klozet kapağını kapalı tutun.
• Rezervuarın tam dolduğundan emin olun; az su ile çekilen sifon atığı hatta bırakabilir.